Хезм?т кешел?рен? дан
Авылны ху?алыкта тавык та ч?пл?п бетерм?слек м?ш?катьл?рд?н т?м табып, тырыш хезм?т куеп яш??че кешел?р бизи. Торбеево районы Татар Юн? авылын да мактаулы эшл?ре бел?н кешел?ре биз?п яши.Авыл яш?г?н х?лд? милл?т яши дибез, ? бит авылны яш?тер ?чен ?ирг? берекк?н ?ит?кчел?р кир?к. ООО «Юнки» ?ит?кчесе Раис Равил улы Салихметов бел?н аралашканда, ул я?гырлар булмавына уфтанды, ч?нки авыл ху?алыгында бу бик м?хим фактор.
Тагы б?генг? кредит акчалары булмау да бик борчый аны. С?з ху?алыгындагы эшл?р турында д?вам ителде.
– Со?гы елларда с?т ?итештер?не ??м малларны? баш санын арттыруга аеруча басым ясыйбыз. Б?генг? 103 баш сыер, 54 – яшь терлек, 20 бозау бар. Ху?алыкта тук кыштан со? беренчел?р буларак мал-туарны ??йл??г? кудык; с?т саву буенча югары н?ти??л?рг? ирешерг? ярд?м ит?. К?н ?йл?н?сен? 17 килограм с?т савып алабыз. Бу к?рс?ткеч, ?тк?н елга караганда, 1,5 килога артык. Сыйфатлы эш н?ти??л?ре к?бр?к МТФ заведующие да, ветврачы да булган Дамир М?хм?т улы Агишев тырышлыгы ярд?м ит?. Ул кырык еллар инде авыл ху?алыгы ?лк?сенд? бар к?чен куеп хезм?т ит?. Шу?а Л?мбер?д? ?тк?н быелгы Сабантуйда тапшырылган х?к?м?т Грамотасы да д?лил. Ул эш биографиясен “Нариман» исемле колхозыбызда башлап ?иб?рг?н иде, колхозлар таралгач, ООО “Юнки”да бар белемен, бар к?чен куя. Ферманы ??рвакыт тиешле т?ртипт? тота, технологик процессларны ??м с?т саву нормаларын саклап, малларны тиешенч? ашатып-эчертеп эш ит?. Малларны б???кл?рд?н ветеринар-профилактик чаралар ярд?менд? эшк?рт?. Шулай булырга да тиеш: ООО «Юнки» коллективында эшк? битарафлар, салкын й?р?клел?р юк. Дамир М?хм?т улы Агишев ?ит?кл?г?н ??мгыятьчелек берд?м эш ?чен янып й?рил?р. М?с?л?н, с?т савучы Н.Н.Повечорова ?з группасындагы ??рбер сыерыннан к?н ?йл?н?сен? 16-18 кг с?т сава ??м ел башыннан башлап б?генге к?нг? кад?р бер малкайдан 1500 кг с?т савып алды инде. Фуражлы сыердан быел 4000 килограммлы чикне узарга ?ыена. Хезм?тк?рл?рне? тырышлыгы н?ти??-сенд? ??йге с?т савып алу буенча 10,7 процентка, ? эре м?гезле терлек 18,7 процентка артты, ди Раис Равиль улы Салихметов. ??м ??й к?не бер сыердан 1450-1500 кг с?т савып алырга планлаштыралар, дидек. Моны? ?чен алар терлекл?рне туклыклы азык бел?н ашаталар. Безд? юкка гына ?йтмил?р бит, с?т - сыерны? теленд?. Тагы ?ст?п шуны да ?йтерг? була: сыер савучыны? кулында ??м к?т?чене? аягында. Шу?а ??йл??л?рне? м?йданын 270 гектарга арттыру, кышлыкка тиешле к?л?мд? ашлык ?зерл??, печ?нне к?п иттереп ?зерл??, кукурузны ??м башка бертеклел?рне ?итештер? у?ай н?ти??л?рг? ирешерг? ярд?м ит?. Быел люцерн 50 ??м костер 130 гектарга кад?р ч?чк?нн?р. ??р баш малга кышлыкка 2500 кг печ?н ?зерл?рг? планлаштыралар. Барлыгы 300 тонна печ?н ?ыеп алып, кышлыкка, аерым ?зерл?нг?н абзарга тутырып куярга ?ыеналар.Трактор парк-лары бар к?чен? бу юн?лешт? д? эшли. Тракторчы Узбеков Ш??к?т Х?с?н улы турында гел яхшы с?зл?р ген? ишеттем ?ит?кче бел?н ??г?м?д?. Ш??к?т Х?с?н улы тумышы бел?н Татар Юн?сенн?н ??м гомер буе Юн? ?иренд? армый-талмый хезм?т ит?. Ул башта авыл колхозында, аннары «Юнки» ?ирл?ренд? эшли. Ш??к?т Х?с?н улына ти? тормыш ипт?ше, Эльмира ?хм?т кызы да, мактаулы бухгалтерларны? берсе. Аны? эшенд? д?, ?енд? д? т?ртип.
Тракторчы Газин Р?с-т?м ?нв?р улы да гомере буе авыл кырларында я ?ир сукалый, я ашлык ч?ч?, я ?ск?н игенне комбаинына утырып ура, суга, жилл?т?. Андыйлар яшь буынга ?рн?к буларак торалар ??м аларга ти? булырга тырышалар. Мен? шундый тырыш хезм?т кешел?ре Татар Юн? авылын яш?т?.
Сельхозкооператив ?ит?кчесе Раис Равиль улы Салихметов ?тк?н айга йомгак ясап я?асына бурычлар куя. Шулай ??р ай башында була. Тырыш хезм?тл?ре ?чен мактау с?зл?рен кызганмый ул. Сыер савучы Н.Н.Повечоровага, М.А. Корнеевага, В.А.Пряниковага к?пл?п с?т сауган ?чен, бозаулар караучы Х.А. Нюрмяевага малкайларны тырышып караган ?чен ??м терлекче А.И.Соколовка - яшь терлекл?рне ис?н-сау ?стерг?н ?чен р?хм?тл?р белдер?. Т??риб?ле к?т?чел?ре С.М. Мансуровка ??м И.П. Иванушкинга да р?хм?тл?р ишеттерде Р.Р.Салихметов. Терлекчел?р ??йне? м?мкинчелекл?ренн?н кулланып тагы да к?п с?т, ит ?итештерерг? уйлыйлар. Планеркадан со?, ??рбер эшче вазыйфаларын ?т?рг? кереш?. Коллективларында хезм?тк?рл?р шат к??еллел?р, уен-к?лке бел?н эшл?ре д? н?ти??ле була. С?т савучылар сыерларны к?тк?н арада саву аппаратларын к?йлил?р, ? к?т?че С.М. Мансуров, ак атка атланып, яшел ?л?н ашап тукланган сыер к?т?ен ??йге кирт?ле абзарга керт?. Бу ??йге матур к?ренеш, еллар ?т? бел?н барысын сагынып с?йлибез.
ООО «Юнки» ?ит?кчесе халык турында кайгыртып эшли. ?зе турында с?йл?рг? яратмый, ?мма бернич? с?з ?йтми булдыра алмыйм. ?ир й?зенд? яш?? хокукын алган, яш?? б?хетен? ирешк?н ??р кешене? ?з юлы, ?з сукмагы бар. Раис Равиль улы гомере буе туган туфрагында хезм?т ит?. Хезм?т ярата ул, тормышны с?я, гаил?се ?чен тырыша. Мордовияд? х?рм?тле кеше ул. Зур эш т??риб?се, белемлелеге, эшне, халыкны ??м туган туфрагын яратуы ?ит?кче буларак зур у?ышларга ирешерг? ярд?м итеп кил?; алдынгылар р?тен? чыгара. Мордовия авыл ху?алыгы ?лк?сенд? Атказанган хезм?тк?р, т?рле грамоталары ??м димломнары, б?л?кл?ре бу турыда с?йли. Эш биографиясен 1975нче елда авылындагы «Нариман» колхозында агроном буларак башлап ?иб?р? Раис Равиль улы, аннары – 11 ел д?вамында, колхоз председателе булып эшли. Колхозлар таралгач, тик торырга ?йр?нм?г?н ?ит?кче, тормыш бел?н берг? атлап, ООО «Юнки» сельхозкооперативын т?зи. У?ган булгач, т?рле яктан у?ган була инде шул. Ул гаил?д? д? ?рн?к. Тормыш ипт?ше Н?фис? Абдрахман кызы бел?н дус, тату, б?хетле тормыш ит?л?рен? 7 июльд? кырык ел була. Н?фис? Абдрахман кызы - оста педагог, Татар Юн? м?кт?бенд? озак еллар тырышып татар теле ??м ?д?бияты буенча кил?ч?к буынга белем бирде, милли рухта т?рбиял?рг? тырышты. Б?ген лаеклы ялда. Раис Равиль улы яшьлеген иск? алып: «Ми?а Н?фис? Абдрахмановна бел?н бик повезло»,- ди гаил? башы. Хатын-кызга ире авызыннан мондый с?зл?рне ишет? ?зе зур б?хет. Шулай дус-тату барча халык д?ньяда яш?сенн?р иде. Алар ике кыз бала т?рбиял?п ?стер?л?р, икеш?р югары белем бир?л?р ?зл?рен?; чын кеше иттереп т?рбиялил?р.?ле ген? д?ртенче сыйныфын т?мамлаган оныклары ??йге ялга килеп шатландыра ?зл?рен. Крестиналары да ?ти-?нисе, ?би-бабасы й?зл?рен? тап т?шерми: гел бишле билгел?рг? ген? укый. Татар авылыны? татар м?хитен? чумып ял ит? ул.
Мен? шулай Татар Юн?се авылы кешел?ре, тавык та ч?пл?п бетерм?слек м?ш?катьл?рд?н т?м табып, тырыш хезм?т куеп яши. Хезм?т кешел?рен? дан.
Наил? Насырова